
Wonen binnen een bestaande structuur die ruimte geeft aan karakter, collectiviteit en een eigen plek.

Op het voormalige ENKA-terrein ligt een bijzondere opgave: hoe transformeer je een industrieel landschap naar een woonwijk, zonder de kracht van het verleden te verliezen? Het Carré vormt daarin het hart — een plek waar monumentale structuren, landschap en nieuwe woningen samenkomen. De bestaande fabrieksmuur is daarbij geen obstakel, maar het vertrekpunt. Deze muur, ooit onderdeel van de fabriek, definieert het Carré en draagt de identiteit van de plek.
Onze oplossing is om niet naast het verleden te bouwen, maar ertegenaan. Door woningen direct te koppelen aan de historische muur ontstaat een woonmilieu dat geworteld is in zijn context. De bestaande structuur wordt niet alleen behouden, maar actief ingezet om nieuwe woonkwaliteit en herkenbaarheid te creëren.
Toko builds belonging
Collectief geheugen
De historische Carrémuur blijft zichtbaar en vormt de drager van het nieuwe woonmilieu. Zo blijft de geschiedenis van de plek onderdeel van het dagelijks leven.
Samen eigenaarschap
Het collectieve binnengebied creëert ruimte voor ontmoeting en gedeeld gebruik, waardoor bewoners zich onderdeel voelen van een groter geheel.
Circulaire visie
Door voort te bouwen op bestaande structuren krijgt wat er al is een nieuwe betekenis. Behoud en hergebruik vormen het uitgangspunt van het ontwerp.
Menselijke maat
Ondanks de industriële schaal ontstaat een woonomgeving met herkenbare plekken, beschutte ruimtes en een sterke relatie tussen woning en omgeving.
Concept - Bouwen met wat er al is
Het ontwerp vertrekt vanuit een eenvoudige maar krachtige gedachte: wat er al staat, is de drager van wat komt.
De historische Carrémuur vormt de ruggengraat van het plan. De woningen worden hier letterlijk tegenaan gebouwd, waardoor oud en nieuw één geheel vormen.
Dit levert kwaliteiten op die je niet kunt ontwerpen, maar alleen kunt benutten:
hoge ruimtes en grote raamopeningen
diepe gevels met karakter
een directe relatie met de geschiedenis van de plek
De architectuur ontstaat daarmee niet als nieuw object, maar als voortzetting van een bestaande identiteit.
Proces – van industrieel ensemble naar woonomgeving
Het Carré maakt deel uit van een grotere gebiedstransformatie waarin verschillende deelgebieden elk een eigen karakter krijgen.
Binnen dit grotere geheel is gezocht naar een manier om de industriële logica te vertalen naar wonen. Niet door alles te conserveren, maar door selectief te versterken wat betekenis heeft: de muur, de orthogonale structuur en de relatie met het landschap.
De koppeling met de Veluwe speelt hierin een belangrijke rol. Routes en zichtlijnen verbinden het Carré met het omliggende bos, waardoor wonen niet alleen stedelijk, maar ook landschappelijk wordt beleefd.
Zo ontstaat een plek waar verleden, stad en natuur samenkomen.




Uitwerking – een herkenbare rand en een collectief binnengebied
Het Carré krijgt vorm door een duidelijke rand: de bestaande muur en de nieuwe woningen die deze versterken. Samen definiëren zij het binnengebied als een collectieve ruimte.
De woningen zijn royaal en licht, met hoge verdiepingen en grote gevelopeningen die voortkomen uit de industriële maat van het bestaande gebouw.
Aan de buitenzijde sluit het project aan op de schaal en ritmiek van de wijk. Aan de binnenzijde ontstaat een meer beschutte wereld, waar bewoners elkaar ontmoeten en waar het collectieve karakter voelbaar wordt.
De architectuur zoekt daarbij naar balans:
robuust en ingetogen richting de buitenwereld
rijker en meer gedetailleerd in de beleving van dichtbij

"In Carré ENKA ontstaat identiteit niet door toevoeging, maar door aansluiting."

"Een plek waar historie voelbaar blijft en tegelijkertijd ruimte ontstaat voor nieuw gebruik en nieuwe verhalen."
ENKA, Ede
Locatie
2018-2023
Jaar
Opgeleverd in 2023
Fase
Binnenstedelijke inpassing met grondgebonden woningen
Type
57 woningen
Grootte
AM
Opdrachtgever
Mede mogelijk gemaakt door:
Baljon Landschapsarchitecten, Joep van der Veen

